విభాగం 1: దేశభక్తి – గురజాడ అప్పారావు
1. ‘దేశభక్తి’ గేయాన్ని రచించిన కవి ఎవరు?
- A) రాయప్రోలు సుబ్బారావు
- B) గురజాడ అప్పారావు
- C) విశ్వనాథ సత్యనారాయణ
- D) జాషువా
వివరణ: ఆధునిక తెలుగు సాహిత్యానికి మార్గదర్శకుడైన గురజాడ అప్పారావు ఈ గేయాన్ని రచించారు.
2. “దేశమంటే మట్టి కాదోయ్, దేశమంటే మనుషులోయ్” అని అన్నది ఎవరు?
- A) శ్రీశ్రీ
- B) దాశరథి
- C) గురజాడ అప్పారావు
- D) దువ్వూరి రామిరెడ్డి
వివరణ: ఈ ప్రసిద్ధ వాక్యం ‘దేశభక్తి’ గేయంలోనిది. దేశం అంటే కేవలం భూభాగం కాదు, అందులో నివసించే ప్రజలే అని దీని అర్థం.
3. గురజాడ అప్పారావు గారి ప్రసిద్ధ సాంఘిక నాటకం ఏది?
- A) ప్రతాపరుద్రీయం
- B) కన్యాశుల్కం
- C) చింతామణి
- D) గయోపాఖ్యానం
వివరణ: ‘కన్యాశుల్కం’ నాటకం నాటి సామాజిక దురాచారాలపై ఒక వ్యంగ్యాస్త్రం. ఇది తెలుగు నాటక సాహిత్యంలో ఒక మైలురాయి.
4. “సొంత లాభం కొంత మానుకు, పొరుగు వాడికి తోడుపడవోయ్” ఈ వాక్యం ఏ గేయంలోనిది?
- A) ప్రబోధం
- B) కిన్నెరసాని పాటలు
- C) దేశభక్తి
- D) గబ్బిలం
వివరణ: దేశసేవ అంటే స్వార్థం వీడి ఇతరులకు సహాయం చేయడమేనని గురజాడ ఈ పంక్తుల ద్వారా సందేశమిచ్చారు.
5. గురజాడ ఏ శైలికి ఆద్యుడుగా పరిగణించబడతారు?
- A) భావ కవిత్వం
- B) అభ్యుదయ కవిత్వం
- C) వ్యావహారిక భాషోద్యమం
- D) దిగంబర కవిత్వం
వివరణ: ప్రజలు మాట్లాడే భాషలోనే సాహిత్యం ఉండాలని గురజాడ బలంగా వాదించి, ఆచరించి చూపారు.
6. గురజాడ గారి రచన ‘ముత్యాల సరాలు’ దేనికి ప్రసిద్ధి?
- A) కొత్త ఛందస్సు
- B) గ్రాంథిక భాష
- C) దీర్ఘ సమాసాలు
- D) పౌరాణిక ఇతివృత్తం
వివరణ: గురజాడ ‘ముత్యాల సరాలు’ అనే కొత్త ఛందస్సును సృష్టించి, పద్య రచనలో నూతన ఒరవడిని ప్రవేశపెట్టారు.
7. ‘దేశభక్తి’ గేయంలో కవి దేనిని పెంచమన్నారు?
- A) పంటలు
- B) పరిశ్రమలు
- C) దేశాభిమానం
- D) సైన్యం
వివరణ: “దేశాభిమానం నాకు కద్దని వట్టి గొప్పలు చెప్పుకోకోయ్” అని చెబుతూ, నిజమైన దేశాభిమానాన్ని చేతల్లో చూపమన్నారు.
8. గురజాడ అప్పారావు ఏ జిల్లాలో జన్మించారు?
- A) గుంటూరు
- B) కృష్ణా
- C) శ్రీకాకుళం
- D) విశాఖపట్నం
వివరణ: గురజాడ విశాఖపట్నం జిల్లా, యలమంచిలిలో జన్మించారు.
9. “పుట్టలోని చెదలు పుట్టవా, గిట్టవా” అనే పంక్తిలో ‘చెదలు’ ఎవరికి ప్రతీక?
- A) స్వార్థపరులకు
- B) దేశభక్తులకు
- C) సైనికులకు
- D) రైతులకు
వివరణ: దేశానికి ఉపయోగపడకుండా, కేవలం తమ స్వార్థం కోసం బ్రతికి చనిపోయే వారిని చెదలతో పోల్చారు.
10. గురజాడ ఏ శతాబ్దానికి చెందిన కవి?
- A) 18వ శతాబ్దం
- B) 19వ శతాబ్దం చివర, 20వ శతాబ్దం ప్రారంభం
- C) 20వ శతాబ్దం చివర
- D) 17వ శతాబ్దం
వివరణ: గురజాడ (1862-1915) ఈ కాలంలో జీవించి, ఆధునిక తెలుగు సాహిత్యానికి పునాదులు వేశారు.
11. ‘దేశభక్తి’ గేయం యొక్క ప్రధాన ఉద్దేశ్యం ఏమిటి?
- A) గత వైభవాన్ని కీర్తించడం
- B) ప్రజలలో నూతన చైతన్యం, సేవా భావం నింపడం
- C) యుద్ధానికి ప్రజలను ప్రోత్సహించడం
- D) కేవలం ప్రకృతిని వర్ణించడం
వివరణ: వట్టి మాటలు కాకుండా, చేతల ద్వారా దేశభక్తిని చాటాలని, సమాజ సేవ చేయాలని ఈ గేయం ప్రేరేపిస్తుంది.
12. గురజాడ ఏ సంస్థానంలో ఆస్థాన కవిగా పనిచేశారు?
- A) పిఠాపురం సంస్థానం
- B) వెంకటగిరి సంస్థానం
- C) విజయనగరం సంస్థానం
- D) గద్వాల సంస్థానం
వివరణ: గురజాడ విజయనగరం మహారాజా ఆనంద గజపతి ఆస్థానంలో పనిచేశారు.
13. “పాడిపంటలు పొంగిపొర్లే దారిలో నువ్వు పాటు పడవోయ్” – ఈ వాక్యం దేనిని ప్రోత్సహిస్తుంది?
- A) కేవలం వ్యవసాయం
- B) దేశ ఆర్థిక అభివృద్ధికి కృషి చేయడం
- C) రాజకీయాలలో చేరడం
- D) విదేశాలకు వెళ్ళడం
వివరణ: దేశ సౌభాగ్యం కోసం, అనగా వ్యవసాయ, పారిశ్రామిక అభివృద్ధి కోసం ప్రతి ఒక్కరూ పాటుపడాలని దీని భావం.
14. గురజాడ గారి రచనల్లో కనిపించే ప్రధాన లక్షణం ఏది?
- A) పౌరాణిక కథలు
- B) సాంఘిక సంస్కరణ దృక్పథం
- C) రాజుల కీర్తన
- D) భక్తి తత్వం
వివరణ: తన రచనల ద్వారా సమాజంలోని మూఢనమ్మకాలను, దురాచారాలను ఖండించి, సంస్కరణల ఆవశ్యకతను నొక్కిచెప్పారు.
15. గురజాడను ఏమని గౌరవంగా పిలుస్తారు?
- A) కవిసామ్రాట్
- B) నవయుగ వైతాళికుడు
- C) కవికోకిల
- D) ప్రజాకవి
వివరణ: తెలుగు సాహిత్యంలో ఒక కొత్త యుగానికి మార్గం చూపినందున ఆయనను ‘నవయుగ వైతాళికుడు’ అని పిలుస్తారు.
విభాగం 2: ప్రబోధం – రాయప్రోలు సుబ్బారావు
16. ‘ప్రబోధం’ కవితా ఖండికను రచించింది ఎవరు?
- A) గురజాడ అప్పారావు
- B) రాయప్రోలు సుబ్బారావు
- C) దేవులపల్లి కృష్ణశాస్త్రి
- D) జాషువా
వివరణ: ‘ప్రబోధం’ అనే కవితా ఖండికను రాయప్రోలు సుబ్బారావు రచించారు.
17. తెలుగులో భావ కవిత్వానికి ఆద్యులుగా ఎవరిని పరిగణిస్తారు?
- A) విశ్వనాథ సత్యనారాయణ
- B) శ్రీశ్రీ
- C) రాయప్రోలు సుబ్బారావు
- D) దువ్వూరి రామిరెడ్డి
వివరణ: రాయప్రోలు వారి రచనలతో తెలుగు సాహిత్యంలో ‘భావ కవిత్వం’ అనే నూతన ప్రక్రియ ప్రారంభమైంది.
18. “ఏ దేశమేగినా ఎందుకాలిడినా, ఏ పీఠమెక్కినా ఎవ్వరేమనినా, పొగడరా నీ తల్లి భూమి భారతిని” – ఈ ప్రసిద్ధ పంక్తులు ఎవరివి?
- A) గురజాడ
- B) జాషువా
- C) రాయప్రోలు
- D) శ్రీశ్రీ
వివరణ: ఈ పంక్తులు రాయప్రోలు సుబ్బారావు రచించిన ‘జన్మభూమి’ గేయంలోనివి, ఇది దేశభక్తిని ప్రబోధిస్తుంది.
19. ‘ప్రబోధం’ అంటే అర్థం ఏమిటి?
- A) నిద్ర
- B) మేల్కొలుపు
- C) పాట
- D) కథ
వివరణ: ప్రబోధం అంటే నిద్రాణ స్థితి నుండి మేల్కొలపడం, చైతన్యపరచడం అని అర్థం.
20. రాయప్రోలు సుబ్బారావు గారి ప్రసిద్ధ ఖండకావ్యం ఏది?
- A) తృణకంకణం
- B) గబ్బిలం
- C) మహాప్రస్థానం
- D) కిన్నెరసాని పాటలు
వివరణ: ‘తృణకంకణం’ అమలిన శృంగారానికి ప్రతీకగా నిలిచిన ప్రసిద్ధ ఖండకావ్యం.
21. ‘ప్రబోధం’ కవితలో కవి ఎవరిని మేల్కొలుపుతున్నారు?
- A) యువతను
- B) పాలకులను
- C) స్త్రీలను
- D) విద్యార్థులను
వివరణ: దేశ భవిష్యత్తు యువత చేతుల్లో ఉందని, వారు మేల్కొని దేశసేవకు పూనుకోవాలని కవి ప్రబోధిస్తున్నారు.
22. రాయప్రోలు వారి కవిత్వంలో ప్రధానంగా కనిపించే భావన ఏది?
- A) విప్లవం
- B) జాతీయతావాదం మరియు అమలిన శృంగారం
- C) దైవ భక్తి
- D) సాంఘిక దురాచారాల ఖండన
వివరణ: ఆయన కవిత్వంలో దేశభక్తితో పాటు స్నేహాన్ని, పవిత్రమైన ప్రేమను వర్ణించారు.
23. రాయప్రోలు ఏ విశ్వవిద్యాలయంలో తెలుగు ఆచార్యులుగా పనిచేశారు?
- A) ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయం
- B) మద్రాసు విశ్వవిద్యాలయం
- C) ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం
- D) శ్రీ వేంకటేశ్వర విశ్వవిద్యాలయం
వివరణ: రాయప్రోలు సుబ్బారావు గారు ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయంలో తెలుగు శాఖకు అధ్యక్షులుగా సేవలందించారు.
24. ‘అమలిన శృంగారం’ అనే భావనను తెలుగు సాహిత్యానికి పరిచయం చేసింది ఎవరు?
- A) దేవులపల్లి
- B) జాషువా
- C) తిక్కన
- D) రాయప్రోలు
వివరణ: శారీరక ఆకర్షణకు అతీతమైన, పవిత్రమైన ప్రేమనే ‘అమలిన శృంగారం’ అని రాయప్రోలు వర్ణించారు.
25. రాయప్రోలు సుబ్బారావు గారి బిరుదు ఏది?
- A) కవిసామ్రాట్
- B) అభినవ కవితా పితామహుడు
- C) నవయుగ కవి చక్రవర్తి
- D) కవికోకిల
వివరణ: భావకవిత్వానికి ఆద్యులు కావడం వలన ఆయనను ఈ బిరుదుతో సత్కరించారు. కొన్నిసార్లు ‘కవితా కళానిధి’ అని కూడా అంటారు.
26. ‘ప్రబోధం’ కవిత ఏ సంపుటి నుండి గ్రహించబడింది?
- A) తృణకంకణం
- B) స్నేహలతా దేవి
- C) జడకుచ్చులు
- D) వనమాల
వివరణ: ‘జడకుచ్చులు’ అనే ఖండకావ్య సంపుటిలో ‘ప్రబోధం’ ఒక భాగం.
27. రాయప్రోలు ఎవరి సాహిత్యంతో ప్రభావితులయ్యారు?
- A) రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్
- B) కాళిదాసు
- C) షేక్స్పియర్
- D) కబీర్ దాస్
వివరణ: శాంతినికేతన్లో ఠాగూర్ సాన్నిహిత్యం రాయప్రోలు గారి భావాలపై, కవిత్వంపై తీవ్ర ప్రభావం చూపింది.
28. “వెలుగును ప్రేమించు, చీకటిని ద్వేషించు” అనేది ఎవరి సందేశం?
- A) శ్రీశ్రీ
- B) గురజాడ
- C) రాయప్రోలు
- D) విశ్వనాథ
వివరణ: ఇది రాయప్రోలు గారి కవిత్వంలోని ఒక ముఖ్య సందేశం. వెలుగు అంటే జ్ఞానం, మంచి; చీకటి అంటే అజ్ఞానం, చెడు.
29. రాయప్రోలు సుబ్బారావు గారి ఇతర రచన ఏది?
- A) కన్యాశుల్కం
- B) లలిత
- C) గబ్బిలం
- D) పెన్నేటి పాట
వివరణ: ‘లలిత’ రాయప్రోలు రచించిన ఒక ప్రసిద్ధ ఖండకావ్యం.
30. రాయప్రోలు వారి కవిత్వంలో దేనిని ఎక్కువగా కీర్తించారు?
- A) ఆంధ్రుల సంస్కృతి, భాష, చరిత్ర
- B) యుద్ధ వీరులను
- C) రాజకీయ నాయకులను
- D) పారిశ్రామిక విప్లవాన్ని
వివరణ: ఆయన తన కవిత్వంలో తెలుగువారి గొప్పతనాన్ని, సాంస్కృతిక వైభవాన్ని తరచుగా ప్రస్తావించారు.
విభాగం 3: కృషీవలుడు – దువ్వూరి రామిరెడ్డి
31. ‘కృషీవలుడు’ కావ్యాన్ని రచించింది ఎవరు?
- A) జాషువా
- B) రాయప్రోలు సుబ్బారావు
- C) దువ్వూరి రామిరెడ్డి
- D) విశ్వనాథ సత్యనారాయణ
వివరణ: రైతు జీవితాన్ని వర్ణిస్తూ ‘కృషీవలుడు’ కావ్యాన్ని దువ్వూరి రామిరెడ్డి రచించారు.
32. ‘కృషీవలుడు’ అంటే ఎవరు?
- A) సైనికుడు
- B) రాజు
- C) కవి
- D) రైతు
వివరణ: కృషీవలుడు అనే పదానికి అర్థం ‘కర్షకుడు’ లేదా ‘రైతు’.
33. దువ్వూరి రామిరెడ్డి గారి బిరుదు ఏది?
- A) కవిసామ్రాట్
- B) కవికోకిల
- C) ప్రజాకవి
- D) భావకవి
వివరణ: ఆయన మధురమైన కవితాశైలికి గాను ‘కవికోకిల’ అనే బిరుదు పొందారు.
34. ‘కృషీవలుడు’ కావ్యంలో కవి ఎవరిని ప్రశంసించారు?
- A) ప్రకృతి సౌందర్యాన్ని
- B) రైతు యొక్క శ్రమను, గొప్పతనాన్ని
- C) పారిశ్రామికవేత్తలను
- D) స్వాతంత్ర్య సమరయోధులను
వివరణ: ఈ కావ్యంలో రైతు పడే కష్టాన్ని, అతని త్యాగాన్ని, సమాజానికి అతను చేసే మేలును కవి అద్భుతంగా వర్ణించారు.
35. దువ్వూరి రామిరెడ్డి ఏ జిల్లాకు చెందినవారు?
- A) గుంటూరు
- B) కడప
- C) నెల్లూరు
- D) కృష్ణా
వివరణ: దువ్వూరి రామిరెడ్డి గారు నెల్లూరు జిల్లాలో జన్మించారు.
36. “హాలికునకును కర్షకునకును గల సంబంధము”ను వర్ణించిన కావ్యం ఏది?
- A) గబ్బిలం
- B) పెన్నేటి పాట
- C) కృషీవలుడు
- D) కిన్నెరసాని పాటలు
వివరణ: హాలికుడు (రైతు) మరియు అతని పనిముట్లు, భూమితో గల అనుబంధాన్ని ఈ కావ్యంలో వర్ణించారు.
37. దువ్వూరి రామిరెడ్డి గారు ఏ భాష నుండి అనేక రచనలను అనువదించారు?
- A) సంస్కృతం
- B) బెంగాలీ
- C) పర్షియన్
- D) ఆంగ్లం
వివరణ: ఉమర్ ఖయ్యామ్ రుబాయీలను ‘పానశాల’ పేరుతో పర్షియన్ నుండి తెలుగులోకి అనువదించి ప్రసిద్ధి చెందారు.
38. ‘పానశాల’ అనేది ఏ కవి రచనల అనువాదం?
- A) కాళిదాసు
- B) ఉమర్ ఖయ్యామ్
- C) గాలిబ్
- D) రూమీ
వివరణ: పర్షియన్ కవి ఉమర్ ఖయ్యామ్ రచించిన రుబాయీలను దువ్వూరి రామిరెడ్డి ‘పానశాల’ పేరుతో అనువదించారు.
39. రైతు చిందించే స్వేద బిందువులను కవి దేనితో పోల్చారు?
- A) వజ్రాలు
- B) ముత్యాలు
- C) నీటి బిందువులు
- D) బంగారు నాణేలు
వివరణ: ‘కృషీవలుడు’ కావ్యంలో, రైతు చెమట చుక్కలు నేలరాలి ముత్యాల పంటగా మారుతాయని కవి వర్ణించారు.
40. దువ్వూరి రామిరెడ్డి గారి కవిత్వం ప్రధానంగా దేనిని ప్రతిబింబిస్తుంది?
- A) గ్రామీణ జీవన సౌందర్యం మరియు కష్టం
- B) నగర జీవితంలోని సమస్యలు
- C) రాజకీయ విశ్లేషణ
- D) పౌరాణిక గాథలు
వివరణ: ఆయన రచనలలో పల్లెటూరి వాతావరణం, రైతుల జీవితం, ప్రకృతి ఆరాధన ముఖ్య అంశాలుగా ఉంటాయి.
41. ‘కృషీవలుడు’ కావ్యం ఏ ఛందస్సులో రాయబడింది?
- A) తేటగీతి
- B) కందం
- C) సీసం
- D) వృత్తాలు
వివరణ: ఈ కావ్యం తేటగీతి పద్యాలలో, సరళమైన శైలిలో సాగుతుంది.
42. దువ్వూరి రామిరెడ్డి రచించిన మరో ప్రసిద్ధ కావ్యం?
- A) నలచరిత్ర
- B) గులేబకావళి కథ
- C) పైవన్నీ
- D) ఏదీకాదు
వివరణ: ‘నలచరిత్ర’, ‘గులేబకావళి కథ’ కూడా ఆయన రచించిన కావ్యాలే.
43. రైతును ‘నిరాడంబర జీవి’ అని, ‘త్యాగధనుడు’ అని వర్ణించిన కవి ఎవరు?
- A) జాషువా
- B) శ్రీశ్రీ
- C) దువ్వూరి రామిరెడ్డి
- D) రాయప్రోలు
వివరణ: ‘కృషీవలుడు’ కావ్యంలో రైతు యొక్క నిస్వార్థ సేవను, నిరాడంబర జీవితాన్ని కవి కొనియాడారు.
44. దువ్వూరి రామిరెడ్డి ఏ సాహిత్య ప్రక్రియలో రచనలు చేశారు?
- A) పద్యం
- B) నాటకం
- C) అనువాదం
- D) పైవన్నీ
వివరణ: ఆయన పద్య కావ్యాలు, నాటకాలు, విమర్శనా వ్యాసాలు, అనువాదాలు ఇలా అనేక ప్రక్రియలలో రచనలు చేశారు.
45. “లోక బాంధవుడు” అని ‘కృషీవలుడు’ కావ్యంలో కవి ఎవరిని సంబోధించారు?
- A) సూర్యుడిని
- B) చంద్రుడిని
- C) రైతును
- D) దేవుడిని
వివరణ: రైతు తన పనిని ప్రారంభించడానికి ముందు లోకానికి బంధువు అయిన సూర్యుడికి నమస్కరిస్తాడు.
విభాగం 4: కిన్నెరసాని పాటలు – డా. విశ్వనాథ సత్యనారాయణ
46. ‘కిన్నెరసాని పాటలు’ రచించిన కవి ఎవరు?
- A) దేవులపల్లి కృష్ణశాస్త్రి
- B) శ్రీశ్రీ
- C) విశ్వనాథ సత్యనారాయణ
- D) జాషువా
వివరణ: ‘కవిసామ్రాట్’ విశ్వనాథ సత్యనారాయణ ఈ ప్రసిద్ధ గేయ కావ్యాన్ని రచించారు.
47. విశ్వనాథ సత్యనారాయణ గారి బిరుదు ఏమిటి?
- A) కవికోకిల
- B) కవిసామ్రాట్
- C) ప్రజాకవి
- D) అభినవ పోతన
వివరణ: ఆయన సాహిత్య ప్రతిభకు గుర్తింపుగా ‘కవిసామ్రాట్’ అనే బిరుదు పొందారు.
48. విశ్వనాథ సత్యనారాయణకు ‘జ్ఞానపీఠ’ పురస్కారం ఏ రచనకు లభించింది?
- A) వేయిపడగలు
- B) కిన్నెరసాని పాటలు
- C) రామాయణ కల్పవృక్షం
- D) ఏకవీర
వివరణ: భారతీయ సాహిత్యంలో అత్యున్నత పురస్కారమైన జ్ఞానపీఠ అవార్డును ఆయన తన మహాగ్రంథం ‘రామాయణ కల్పవృక్షం’ కోసం అందుకున్నారు.
49. ‘కిన్నెరసాని పాటలు’ లో కిన్నెరసాని ఎవరు?
- A) ఒక దేవకన్య
- B) ఒక నది
- C) ఒక పక్షి
- D) ఒక రాణి
వివరణ: కిన్నెరసాని అనే వాగు (చిన్న నది)ను ఒక స్త్రీమూర్తిగా భావించి, ఆమె ప్రయాణాన్ని కవి వర్ణించారు. ఇది భద్రాచలం వద్ద గోదావరిలో కలుస్తుంది.
50. ‘కిన్నెరసాని పాటలు’ కావ్యంలో కిన్నెర ఎవరి కోసం పరితపిస్తుంది?
- A) తన భర్త
- B) సముద్రుడు
- C) గోదావరి
- D) పర్వతరాజు
వివరణ: తన భర్తతో కలిసేందుకు కిన్నెర అనే వధువు పడే ఆవేదనను, ప్రయాణాన్ని నది రూపంలో కవి వర్ణించారు.
51. విశ్వనాథ సత్యనారాయణ రచించిన ప్రసిద్ధ నవల ఏది?
- A) మాలపల్లి
- B) వేయిపడగలు
- C) చివరకు మిగిలేది
- D) అసమర్థుని జీవయాత్ర
వివరణ: ‘వేయిపడగలు’ భారతీయ సంస్కృతి, జీవన విధానాన్ని ప్రతిబింబించే ఒక బృహత్ నవల.
52. ‘కిన్నెరసాని పాటలు’ ఏ రకమైన కావ్యం?
- A) చారిత్రక కావ్యం
- B) గేయ కావ్యం
- C) పద్య కావ్యం
- D) వ్యంగ్య కావ్యం
వివరణ: ఇది పాట రూపంలో, సంగీతాత్మకంగా సాగే ఒక గేయ కావ్యం.
53. విశ్వనాథ వారి కవిత్వంలో ప్రధానంగా కనిపించేది?
- A) అభ్యుదయం
- B) భారతీయ సంప్రదాయం, తాత్వికత
- C) విప్లవం
- D) హేతువాదం
వివరణ: ఆయన రచనలు భారతీయ సంస్కృతి, సంప్రదాయాలు, విలువలు, తాత్విక చింతనలతో నిండి ఉంటాయి.
54. ‘కిన్నెరసాని’ ప్రవాహాన్ని కవి దేనితో పోల్చారు?
- A) విరహ వేదనతో కూడిన వధువు పయనం
- B) సైన్యం యొక్క కవాతు
- C) వ్యాపారుల ప్రయాణం
- D) ఋషుల తపస్సు
వివరణ: కొండలు, కోనల గుండా సాగే కిన్నెరసాని ప్రవాహాన్ని, భర్త కోసం వెళ్లే వధువు యొక్క ఆత్రుత, పరుగుతో పోల్చారు.
55. విశ్వనాథ సత్యనారాయణ ఏ విశ్వవిద్యాలయంలో ప్రిన్సిపాల్గా పనిచేశారు?
- A) ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయం
- B) ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం
- C) కరీంనగర్ ప్రభుత్వ కళాశాల
- D) బెనారస్ హిందూ విశ్వవిద్యాలయం
వివరణ: ఆయన కరీంనగర్లోని ఆర్ట్స్ అండ్ సైన్స్ కళాశాలకు మొదటి ప్రిన్సిపాల్గా పనిచేశారు.
56. జ్ఞానపీఠ అవార్డు పొందిన మొదటి తెలుగు రచయిత ఎవరు?
- A) సి. నారాయణరెడ్డి
- B) రావూరి భరద్వాజ
- C) విశ్వనాథ సత్యనారాయణ
- D) శ్రీశ్రీ
వివరణ: తెలుగు సాహిత్యంలో మొట్టమొదట జ్ఞానపీఠ పురస్కారాన్ని అందుకున్నది విశ్వనాథ సత్యనారాయణ గారే (1970).
57. “తుమ్మెద పదములు” ఎవరి రచన?
- A) దువ్వూరి రామిరెడ్డి
- B) విశ్వనాథ సత్యనారాయణ
- C) రాయప్రోలు సుబ్బారావు
- D) జాషువా
వివరణ: “తుమ్మెద పదములు” కూడా విశ్వనాథ వారి ప్రసిద్ధ రచనలలో ఒకటి.
58. కిన్నెరసాని చివరికి ఎక్కడ కలుస్తుంది?
- A) బంగాళాఖాతంలో
- B) కృష్ణా నదిలో
- C) గోదావరి నదిలో
- D) పెన్నా నదిలో
వివరణ: కిన్నెరసాని నది తన ప్రయాణం ముగించి, గోదావరి నదిలో విలీనమవుతుంది.
59. విశ్వనాథ గారి శైలి ఎలా ఉంటుంది?
- A) సరళమైన వ్యావహారికం
- B) క్లిష్టమైన, సంస్కృత సమాసభూయిష్టం
- C) అచ్చ తెలుగు
- D) ఉర్దూ మిశ్రితం
వివరణ: విశ్వనాథ వారి శైలి పాండిత్యంతో, దీర్ఘ సమాసాలతో కూడి, గంభీరంగా ఉంటుంది.
60. ‘కిన్నెరసాని’ దేనికి ప్రతీక?
- A) జీవాత్మ పరమాత్మలో విలీనం అవడానికి
- B) స్వాతంత్ర్యం కోసం పోరాటం
- C) సామాజిక తిరుగుబాటు
- D) పారిశ్రామిక అభివృద్ధి
వివరణ: కిన్నెరసాని (జీవాత్మ) తన ప్రియుడైన సముద్రుడిని (పరమాత్మ) చేరడానికి పడే ఆరాటంగా తాత్వికంగా వ్యాఖ్యానిస్తారు.
విభాగం 5: పెన్నేటి పాట – విద్వాన్ విశ్వం
61. ‘పెన్నేటి పాట’ కావ్యాన్ని రచించింది ఎవరు?
- A) పుట్టపర్తి నారాయణాచార్యులు
- B) విద్వాన్ విశ్వం
- C) జాషువా
- D) శ్రీశ్రీ
వివరణ: రాయలసీమ జీవనది అయిన పెన్నా నదిపై ‘పెన్నేటి పాట’ కావ్యాన్ని విద్వాన్ విశ్వం రచించారు.
62. ‘పెన్నేటి పాట’ ఏ ప్రాంతపు ప్రజల జీవన చిత్రాన్ని అందిస్తుంది?
- A) కోస్తాంధ్ర
- B) తెలంగాణ
- C) రాయలసీమ
- D) ఉత్తరాంధ్ర
వివరణ: ఈ కావ్యం రాయలసీమ కరువు, కన్నీళ్లు, కష్టాలు, సంస్కృతి, కళలను ప్రతిబింబిస్తుంది.
63. విద్వాన్ విశ్వం పూర్తి పేరు ఏమిటి?
- A) విశ్వనాథం గారు
- B) మీసరగండ విశ్వరూపాచారి
- C) విశ్వనాథ శర్మ
- D) పైవేవీ కావు
వివరణ: ఆయన పూర్తి పేరు మీసరగండ విశ్వరూపాచారి, కానీ ‘విద్వాన్ విశ్వం’ గా ప్రసిద్ధి చెందారు.
64. ‘పెన్నేటి పాట’ కావ్యంలో పెన్నా నదిని ఏమని వర్ణించారు?
- A) కేవలం ఒక నదిగా
- B) ఒక చారిత్రక, సాంస్కృతిక జీవధారగా
- C) ఒక వినాశకారిగా
- D) ఒక దేవతగా
వివరణ: పెన్నేటి తీరాన విలసిల్లిన నాగరికత, అక్కడి ప్రజల కష్టసుఖాలు, కళలతో పెనవేసుకున్న బంధాన్ని కవి వర్ణించారు.
65. విద్వాన్ విశ్వం ఏ పత్రికకు సంపాదకుడిగా పనిచేశారు?
- A) ఆంధ్రప్రభ
- B) ఆంధ్రపత్రిక
- C) మీజాన్
- D) పైవన్నీ
వివరణ: ఆయన ‘మీజాన్’, ‘ఆంధ్రప్రభ’, ‘ఆంధ్రపత్రిక’ వంటి అనేక పత్రికలలో సంపాదకుడిగా, జర్నలిస్టుగా పనిచేశారు.
66. “ఇది రాయలసీమ రచయితల కన్నీటి పాట” అని ఏ కావ్యాన్ని అంటారు?
- A) గబ్బిలం
- B) పెన్నేటి పాట
- C) కృషీవలుడు
- D) కిన్నెరసాని పాటలు
వివరణ: రాయలసీమ కరువు పరిస్థితులను, ప్రజల వేదనను ఆర్ద్రంగా చిత్రించడం వలన దీనికి ఆ పేరు వచ్చింది.
67. విద్వాన్ విశ్వం ఏ కవికి ఏకలవ్య శిష్యుడుగా చెప్పుకున్నారు?
- A) గురజాడ
- B) తిక్కన
- C) శ్రీశ్రీ
- D) జాషువా
వివరణ: విద్వాన్ విశ్వం కవితాతపస్వి తిక్కనను తన గురువుగా భావించి, ఆయన శైలిని ఆరాధించారు.
68. ‘పెన్నేటి పాట’ కావ్యానికి ముందుమాట రాసింది ఎవరు?
- A) శ్రీశ్రీ
- B) దేవులపల్లి కృష్ణశాస్త్రి
- C) రాళ్లపల్లి అనంతకృష్ణశర్మ
- D) విశ్వనాథ సత్యనారాయణ
వివరణ: ప్రముఖ విమర్శకులు రాళ్లపల్లి అనంతకృష్ణశర్మ ఈ కావ్యానికి విలువైన ముందుమాట రాశారు.
69. విద్వాన్ విశ్వం ఏ జిల్లాలో జన్మించారు?
- A) కర్నూలు
- B) కడప
- C) చిత్తూరు
- D) అనంతపురం
వివరణ: ఆయన అనంతపురం జిల్లా, తరిమెల గ్రామంలో జన్మించారు.
70. ‘పెన్నేటి పాట’లో కవి దేనిని ఆకాంక్షించారు?
- A) రాయలసీమకు సమృద్ధిగా నీరు అంది, కరువు తీరాలని
- B) పారిశ్రామిక అభివృద్ధి జరగాలని
- C) ప్రజలు వలసపోవాలని
- D) రాజకీయ మార్పు రావాలని
వివరణ: పెన్నా నదికి నీరు వచ్చి, ఆ సీమ సస్యశ్యామలం కావాలన్నది కవి ఆకాంక్ష.
71. ‘ఒకనాడు’ అనేది ఎవరి ఆత్మకథ?
- A) విద్వాన్ విశ్వం
- B) జాషువా
- C) శ్రీశ్రీ
- D) కాళోజీ
వివరణ: విద్వాన్ విశ్వం తన స్వీయచరిత్రను ‘ఒకనాడు’ అనే పేరుతో రాసుకున్నారు.
72. పెన్నేటితో పాటు కవి ఏ ఇతర నదిని కూడా స్మరించుకున్నారు?
- A) కృష్ణ
- B) గోదావరి
- C) తుంగభద్ర
- D) వంశధార
వివరణ: పెన్నాతో పాటు రాయలసీమకు సంబంధించిన తుంగభద్ర నదిని కూడా ఈ కావ్యంలో ప్రస్తావించారు.
73. ‘పెన్నేటి పాట’ లోని భాష ఎలా ఉంటుంది?
- A) సంస్కృత పదాలతో నిండి ఉంటుంది
- B) రాయలసీమ మాండలిక పదాలతో సహజంగా ఉంటుంది
- C) పూర్తిగా గ్రాంథిక భాషలో ఉంటుంది
- D) తెలంగాణ మాండలికంలో ఉంటుంది
వివరణ: కవి రాయలసీమ ప్రాంతపు పలుకుబడులను, మాండలిక పదాలను వాడి కావ్యానికి సహజత్వాన్ని తెచ్చారు.
74. విద్వాన్ విశ్వం ఎవరికి అత్యంత ఆప్తులు?
- A) శ్రీశ్రీ
- B) ఆరుద్ర
- C) పుట్టపర్తి నారాయణాచార్యులు
- D) పైవారందరికీ
వివరణ: పుట్టపర్తి, విద్వాన్ విశ్వం ఇద్దరూ రాయలసీమకు చెందిన గొప్ప కవులు, సన్నిహిత మిత్రులు.
75. ‘రత్నాలసీమ’ అని ఏ ప్రాంతాన్ని అంటారు?
- A) కోనసీమ
- B) పల్నాడు
- C) రాయలసీమ
- D) తెలంగాణ
వివరణ: ఒకప్పుడు వజ్రాలు, రత్నాలకు ప్రసిద్ధి చెందినందున రాయలసీమను ‘రత్నాలసీమ’ అని కూడా పిలుస్తారు. ఈ ప్రస్తావన కావ్యంలో కనిపిస్తుంది.
విభాగం 6: గబ్బిలం – జాషువా
76. ‘గబ్బిలం’ కావ్యాన్ని రచించిన కవి ఎవరు?
- A) శ్రీశ్రీ
- B) గుర్రం జాషువా
- C) విశ్వనాథ సత్యనారాయణ
- D) గురజాడ అప్పారావు
వివరణ: సాంఘిక అసమానతలపై గళమెత్తిన జాషువా ఈ ప్రసిద్ధ కావ్యాన్ని రచించారు.
77. జాషువా గారి బిరుదు ఏమిటి?
- A) కవిసామ్రాట్
- B) కవికోకిల
- C) నవయుగ కవి చక్రవర్తి
- D) అభినవ తిక్కన
వివరణ: ఆయన కవితా ప్రతిభకు, సామాజిక చైతన్యానికి గుర్తింపుగా ఈ బిరుదు ప్రసిద్ధి చెందింది. ‘విశ్వనర’ వంటి బిరుదులు కూడా ఉన్నాయి.
78. ‘గబ్బిలం’ కావ్యంలో కవి తన సందేశాన్ని ఎవరి ద్వారా పంపిస్తాడు?
- A) హంస
- B) మేఘం
- C) గబ్బిలం
- D) పావురం
వివరణ: సమాజంలో అశుభానికి, అస్పృశ్యతకు ప్రతీకగా భావించే గబ్బిలాన్ని తన దూతగా ఎంచుకొని కవి తన ఆవేదనను వ్యక్తపరిచారు.
79. ‘గబ్బిలం’ కావ్యంలో సందేశం ఎవరికి పంపబడుతుంది?
- A) వారణాసిలోని శివునికి
- B) శ్రీశైలంలోని మల్లికార్జునునికి
- C) తిరుపతిలోని వెంకటేశ్వరునికి
- D) ఢిల్లీలోని పాలకులకు
వివరణ: అంటరానివాడిగా గుడిలోకి ప్రవేశం లేని కథానాయకుడు, తన గోడును కాశీలోని విశ్వనాథునికి చెప్పుకోమని గబ్బిలాన్ని వేడుకుంటాడు.
80. జాషువా ‘గబ్బిలం’ కావ్యాన్ని ఏ ప్రసిద్ధ సంస్కృత కావ్యాన్ని పోలి రచించారు?
- A) రఘువంశం
- B) మేఘదూతం
- C) కుమారసంభవం
- D) అభిజ్ఞాన శాకుంతలం
వివరణ: కాళిదాసు ‘మేఘదూతం’లో యక్షుడు మేఘాన్ని దూతగా పంపినట్లే, ఇక్కడ కథానాయకుడు గబ్బిలాన్ని దూతగా పంపుతాడు. అందుకే దీనిని ‘పేదవాని మేఘసందేశం’ అని అంటారు.
81. ‘గబ్బిలం’ కావ్యం యొక్క ప్రధాన ఇతివృత్తం ఏమిటి?
- A) దేశభక్తి
- B) ప్రకృతి వర్ణన
- C) అంటరానితనం, కులవివక్ష
- D) పౌరాణిక కథ
వివరణ: ఈ కావ్యం నాటి సమాజంలో పాతుకుపోయిన అంటరానితనం అనే దురాచారంపై ఎక్కుపెట్టిన పద్యాల అస్త్రం.
82. జాషువా ఏ జిల్లాకు చెందినవారు?
- A) నెల్లూరు
- B) ప్రకాశం
- C) గుంటూరు
- D) కృష్ణా
వివరణ: జాషువా గుంటూరు జిల్లా, వినుకొండలో జన్మించారు.
83. “ఈ కరకు రాజులకు కనిపించెనే గాని, కవిరాజులకు లభించని భాగ్యశాలివి” అని జాషువా ఎవరిని ఉద్దేశించి అన్నారు?
- A) పేదవాడిని
- B) గబ్బిలాన్ని
- C) శివుడిని
- D) కవిని
వివరణ: గబ్బిలం గుళ్ళలోకి, రాజుల అంతఃపురాల్లోకి స్వేచ్ఛగా వెళ్లగలదని, ఆ భాగ్యం కవిరాజులకు కూడా లేదని చమత్కరించారు.
84. జాషువా రచించిన మరో ప్రసిద్ధ ఖండకావ్యం ఏది?
- A) ఫిరదౌసి
- B) ముంతాజ్ మహల్
- C) క్రీస్తు చరిత్ర
- D) పైవన్నీ
వివరణ: ‘ఫిరదౌసి’, ‘ముంతాజ్ మహల్’, ‘క్రీస్తు చరిత్ర’ వంటి అనేక గొప్ప కావ్యాలను జాషువా రచించారు.
85. జాషువాకు ఏ పురస్కారం లభించింది?
- A) జ్ఞానపీఠ
- B) పద్మభూషణ్
- C) పద్మవిభూషణ్
- D) సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు
వివరణ: భారత ప్రభుత్వం ఆయనను 1970లో ‘పద్మభూషణ్’ పురస్కారంతో సత్కరించింది. ఆయన ‘క్రీస్తు చరిత్ర’కు కేంద్ర సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు కూడా వచ్చింది.
86. “నా కథా” అనేది ఎవరి స్వీయచరిత్ర?
- A) శ్రీశ్రీ
- B) కాళోజీ
- C) గుర్రం జాషువా
- D) దాశరథి
వివరణ: జాషువా తన జీవితంలోని కష్టాలను, అనుభవాలను ‘నా కథ’ పేరుతో మూడు భాగాలుగా రచించారు.
87. ‘గబ్బిలం’ కావ్యంలోని నాయకుడు ఏ కులానికి చెందినవాడు?
- A) బ్రాహ్మణ
- B) శూద్ర
- C) వైశ్య
- D) అస్పృశ్య (దళిత) కులం
వివరణ: అంటరానితనం కారణంగా గుడిలోకి ప్రవేశం లేని ఒక దళిత యువకుడే ఈ కావ్య నాయకుడు. ఇది జాషువా స్వీయానుభవాల ప్రతిఫలనం.
88. జాషువా తన పద్యాలలో ప్రధానంగా ఏ ఛందస్సును ఉపయోగించారు?
- A) ముత్యాల సరాలు
- B) వచన కవిత
- C) సాంప్రదాయ ఛందస్సు (సీసం, కందం, తేటగీతి)
- D) ద్విపద
వివరణ: జాషువా ఆధునిక భావాలను సాంప్రదాయ ఛందస్సులో అత్యంత ప్రతిభావంతంగా చెప్పి, పద్యానికి కొత్త జీవం పోశారు.
89. “విశ్వనరుడను నేను” అని ప్రకటించుకున్న కవి ఎవరు?
- A) శ్రీశ్రీ
- B) జాషువా
- C) వేమన
- D) గురజాడ
వివరణ: కులమతాల పరిధులను దాటి, తాను విశ్వమానవుడినని జాషువా గర్వంగా ప్రకటించుకున్నారు.
90. గబ్బిలాన్ని దూతగా ఎంచుకోవడంలో కవి ఉద్దేశ్యం ఏమిటి?
- A) గబ్బిలం వేగంగా ప్రయాణిస్తుంది
- B) సమాజంలో తనలాగే గబ్బిలం కూడా నిరాదరణకు గురైంది
- C) గబ్బిలం అందమైనది
- D) గబ్బిలం దైవవాహనం
వివరణ: అంటరానివాడిగా తాను పడుతున్న అవమానాన్ని, అశుభానికి ప్రతీకగా భావించే గబ్బిలంతో పోల్చుకుని, దానితో తన ఆవేదనను పంచుకోవడం ఇక్కడి విశేషం.
విభాగం 7: మిశ్రమ ప్రశ్నలు (అన్ని అంశాలపై)
91. రైతును కథానాయకుడిగా చేసి కావ్యం రచించిన కవి ఎవరు?
- A) గురజాడ అప్పారావు
- B) దువ్వూరి రామిరెడ్డి
- C) జాషువా
- D) విశ్వనాథ సత్యనారాయణ
వివరణ: ‘కృషీవలుడు’ కావ్యంలో రైతును నాయకుడిగా చేసి, అతని శ్రమను దువ్వూరి కీర్తించారు.
92. జ్ఞానపీఠ పురస్కార గ్రహీత ఎవరు?
- A) గురజాడ అప్పారావు
- B) జాషువా
- C) విశ్వనాథ సత్యనారాయణ
- D) విద్వాన్ విశ్వం
వివరణ: ఈ జాబితాలోని కవులలో ‘రామాయణ కల్పవృక్షం’కు గాను విశ్వనాథ జ్ఞానపీఠ పురస్కారం అందుకున్నారు.
93. ‘అమలిన శృంగారం’ అనే భావనతో సంబంధం ఉన్న కవి ఎవరు?
- A) రాయప్రోలు సుబ్బారావు
- B) దువ్వూరి రామిరెడ్డి
- C) జాషువా
- D) గురజాడ
వివరణ: భావకవిత్వంలో భాగంగా, పవిత్రమైన ప్రేమను ‘అమలిన శృంగారం’గా రాయప్రోలు వర్ణించారు.
94. వ్యావహారిక భాషోద్యమానికి మూలపురుషుడు ఎవరు?
- A) విశ్వనాథ
- B) జాషువా
- C) రాయప్రోలు
- D) గురజాడ
వివరణ: ప్రజల భాషలోనే సాహిత్యం ఉండాలని గట్టిగా వాదించి, ఆచరించిన వారిలో గురజాడ ప్రథములు.
95. రాయలసీమ కన్నీటి గాథను చిత్రించిన కావ్యం ఏది?
- A) గబ్బిలం
- B) కిన్నెరసాని పాటలు
- C) పెన్నేటి పాట
- D) దేశభక్తి
వివరణ: విద్వాన్ విశ్వం రచించిన ‘పెన్నేటి పాట’ రాయలసీమ ప్రజల కష్టాలను, కరువును ఆర్ద్రంగా వర్ణించింది.
96. దూత కావ్యాల కోవలోకి వచ్చే కావ్యం ఏది?
- A) కృషీవలుడు
- B) గబ్బిలం
- C) ప్రబోధం
- D) దేశభక్తి
వివరణ: జాషువా తన సందేశాన్ని గబ్బిలం ద్వారా పంపడం వలన ఇది దూతకావ్యం అవుతుంది.
97. కింది వారిలో పర్షియన్ నుండి అనువాదాలు చేసిన కవి ఎవరు?
- A) విశ్వనాథ సత్యనారాయణ
- B) గురజాడ అప్పారావు
- C) దువ్వూరి రామిరెడ్డి
- D) విద్వాన్ విశ్వం
వివరణ: దువ్వూరి రామిరెడ్డి ఉమర్ ఖయ్యామ్ రుబాయీలను ‘పానశాల’ పేరుతో పర్షియన్ నుండి తెలుగులోకి అనువదించారు.
98. ఒక నదిని కథానాయికగా చేసి గేయకావ్యం రాసింది ఎవరు?
- A) జాషువా
- B) విశ్వనాథ సత్యనారాయణ
- C) రాయప్రోలు సుబ్బారావు
- D) గురజాడ అప్పారావు
వివరణ: విశ్వనాథ వారు ‘కిన్నెరసాని’ నదిని ఒక వధువుగా భావించి ‘కిన్నెరసాని పాటలు’ రచించారు.
99. ‘కవికోకిల’ అనే బిరుదు ఎవరికి ఉంది?
- A) రాయప్రోలు
- B) జాషువా
- C) గురజాడ
- D) దువ్వూరి రామిరెడ్డి
వివరణ: దువ్వూరి రామిరెడ్డి గారిని ‘కవికోకిల’ అని పిలుస్తారు. (గమనిక: జాషువాకు కూడా ఈ బిరుదు ఉన్నప్పటికీ, దువ్వూరికే ఇది ఎక్కువ ప్రసిద్ధి).
100. అంటరానితనంపై తీవ్రంగా స్పందించి, తన ఆవేదనను కావ్యంగా మలిచిన కవి ఎవరు?
- A) విద్వాన్ విశ్వం
- B) గుర్రం జాషువా
- C) గురజాడ అప్పారావు
- D) రాయప్రోలు సుబ్బారావు
వివరణ: జాషువా తన స్వీయానుభవాలతో ‘గబ్బిలం’ కావ్యం ద్వారా కులవివక్షపై, అంటరానితనంపై శక్తివంతంగా గళమెత్తారు.